Познатиот Apple дизајн студио на Apple го напуштија речиси сите ветерани од ерата на Џони Ајв, а новиот директор Џон Тернус планира да ја реши оваа длабока криза.
Студиото за индустриски дизајн на Apple, кое со децении важеше за едно од највлијателните во светот на технологијата, минува низ најголемата трансформација во модерната историја на компанијата. Според извештај на Марк Гурман од агенцијата Bloomberg, овој прочуен тим изгубил влијание и кредибилитет во рамки на компанијата, претворајќи се во обична услужна единица на други сектори.
Сепак, извршниот директор Џон Тернус, кој официјално ја презема функцијата од Тим Кук на 1 септември, е свесен за проблемот и подготвува радикални промени со цел да му го врати на студиото поранешниот сјај.
Како започна падот на дизајнерската култура
Корените на оваа криза се протегаат наназад цела деценија. Сè започна кога легендарниот шеф на дизајн, Џони Ајв, се повлече од секојдневното менаџирање во 2015 година. Компанијата целосно ја напушти во 2019 година за да ја основа својата фирма LoveFrom (која денес соработува со OpenAI).
По неговото заминување, студиото го водеше Еванс Хенки, но Apple не ѝ додели место во извршниот одбор на компанијата. Наместо тоа, таа одговараше пред шефот за операции Џеф Вилијамс, човек од светот на логистика и синџири на снабдување кој не ја разбираше филозофијата на дизајнот. Таа одлука јасно покажа како се променија приоритетите на Apple под водство на Тим Кук.
Масовно заминување на ветерани во конкурентски компании
Кога консултантскиот договор на Ајв со Apple конечно истече во 2022 година, и Хенки исто така ја напушти компанијата. Тоа предизвика незапаметен бран откази. Речиси сите клучни дизајнери од златната ера преминаа во LoveFrom, основаа свои фирми или заминаа во пензија. Еве дел од нив:
- Барт Андре, најдолговечниот дизајнер во компанијата (од 1992), се пензионираше во февруари 2024
- Колин Бурнс, Питер Расел-Кларк и Шота Аојаги го напуштија студиото во истиот период
- Еванс Хенки заедно со Ајв основаше AI хардвер стартап io, кој OpenAI го купи за 6,5 милијарди долари кон крајот на 2025
- Најголемиот удар дојде во декември 2025 кога Алан Дај, долгогодишен шеф за дизајн на кориснички интерфејс, премина во Meta како главен дизајнер, носејќи со себе и тим експерти за софтверски дизајн
Тековна криза и недостиг на лидерско искуство
Кога шефот за операции Џеф Вилијамс се пензионираше во ноември 2025 година, Apple мораше итно да реагира. Во март 2026, на позицијата потпретседателка за индустриски дизајн беше поставена Моли Андерсон.
Сепак, Bloomberg истакнува дека таа никогаш претходно во кариерата не раководела тим. Apple во овој случај даде приоритет на внатрешен континуитет, наместо да ангажира некој светски признат лидер. Дизајнерскиот тим денес е главно составен од помалку искусни кадри кои доаѓаат директно од факултет или од помали фирми.
Последиците веќе се видливи на производите
Стагнацијата и кризата во студиото директно се одразија на естетиката на уредите што секојдневно ги купуваме. Додека хардверските надградби се одвиваат според план, креативните промени во изгледот значително се забавија:
- iPhone визуелно изгледаше речиси исто цели половина деценија (до минатата година)
- Apple Watch, AirPods и Mac компјутерите задржаа основен индустриски дизајн речиси цела деценија. Ретки исклучоци се Watch Ultra и MacBook Neo
Во златната ера на Стив Џобс и Џони Ајв, би било незамисливо Apple толку долго да не направи радикален визуелен редизајн на своите главни производи.
Сепак, и денес Apple, односно неговите производи, се најкопираните уреди во светот. Конкуренцијата секогаш го следела она што Apple го прави, без разлика дали е иновативно или не.
Што го чека новиот извршен директор
Џон Тернус, кој доаѓа директно од инженерските и производствени редови на Apple, веќе поминал време со дизајнерите и на интерен состанок им испратил јасна порака:
„Ќе продолжиме силно да се фокусираме на дизајнот, бидејќи тоа е суштината на она што го правиме во Apple“, изјави Тернус.
За да успее во својата намера, Тернус мора да пронајде нов харизматичен лидер, да му ја врати управувачката улога во извршниот одбор и да му даде целосна слобода повторно да изгради организација способна за создавање револуционерни форми.
Проблемот е што времето не работи во негова корист. Тернус ја презема функцијата генерален директор за само неколку недели, а листата на итни проблеми е долга. Apple сериозно заостанува зад конкуренцијата во областа на вештачката интелигенција и се соочува со сè построги критики и казни од ЕУ. Дополнително, оваа есен мора да го лансира и својот прв преклоплив iPhone заедно со стандардната серија.
Компанијата има неограничени финансиски ресурси и моќен бренд, но за првпат во модерната историја изгубила нешто најважно – внатрешна култура што ги мотивирала најдобрите креативци да останат.
