Во јуни 2026 година, сончевата енергија постигна историски успех, обезбедувајќи една четвртина од вкупното производство на електрична енергија во Европската Унија, со што ги надмина нуклеарната енергија, природниот гас и ветерната енергија.
Европската Унија во јуни годинава забележа историски најголем удел на електрична енергија произведена од соларни системи. Според најновата анализа на тинк-тенкот Ember, сончевата енергија за првпат во историјата обезбедила 25% од вкупното производство на електрична енергија во ЕУ. Во текот на месецот биле произведени рекордни 52 TWh електрична енергија од сончеви извори, со што е надминат претходниот месечен рекорд од 47 TWh (со удел од 23%), поставен во мај оваа година.
Рекорд среде топлотен бран
Со овој резултат, сончевата енергија стана најголемиот поединечен извор на електрична енергија во Европската Унија во текот на јуни, оставајќи зад себе:
- нуклеарна енергија – 21%
- природен гас – 15%
- ветерна енергија – 14%
- хидроенергија – 12%
- јаглен – 8%
Ова е само третпат во историјата – по јуни 2025 и мај 2026 година – сончевата енергија да биде водечки извор на електрична енергија во Европската Унија.
Рекордното производство од соларните панели се совпадна со период на зголемена летна побарувачка за електрична енергија, предизвикана главно од потребата за ладење за време на екстремните топлотни бранови. Во услови на високи температури и слаб ветер, кога останатите извори на енергија се соочуваа со потешкотии во производството, токму сончевата енергија помогна да се одржи стабилноста на електроенергетскиот систем, да се обезбеди сигурно снабдување со електрична енергија и да се задоволат зголемените потреби за климатизација.
Исклучително брз раст на капацитетите
Овој историски резултат е директна последица на исклучително брзиот раст во последните пет години. Во јуни 2021 година, сончевата енергија учествуваше со само 10% од вкупното производство на електрична енергија (21 TWh).
Од 2021 до 2025 година, производството на електрична енергија од сонце во Европската Унија растеше со повеќе од 20% годишно, што претставува најбрз раст меѓу сите извори на енергија. Главен двигател беше интензивната изградба на нови соларни капацитети, а само во текот на 2025 година беа инсталирани нови 65,1 GW соларна моќност.
Позитивниот тренд е видлив низ целата Европска Унија. Од почетокот на 2026 година, дури 18 земји-членки поставија нови месечни рекорди според уделот на електрична енергија произведена од сонце.
Шпанија во јуни 2026 година за првпат доби повеќе од една третина од својата електрична енергија (34%) од сончеви извори, благодарение на мерките за поттикнување на обновливите извори на енергија, кои им помогнаа на граѓаните да заштедат околу 10 евра месечно на сметките за струја за време на енергетската криза.
Германија во мај достигна удел од 33%, а во јуни дури 36%, додека Полска – иако историски е еден од најголемите потрошувачи на јаглен – во јуни достигна удел од 24% благодарение на инсталирањето повеќе од 20 GW соларни капацитети во периодот од 2020 до 2025 година.
