Заклучокот од последното истражување за сајбер-безбедноста, според кое луѓето повеќе се грижат за телефоните отколку за компјутерите, ги загрижи експертите, а еве и зошто…
Компанијата Kaspersky ги спореди најчестите навики во областа на таканаречената дигитална хигиена кога станува збор за телефоните и компјутерите. Утврдено е дека навиките за одржување на уредите се разликуваат во зависност од типот на уредот. Според обработените резултати – луѓето повеќе се грижат за телефоните отколку за компјутерите. А тоа е проблем.
Во просек, луѓето преземаат повеќе активности и повеќе се грижат телефоните да им бидат чисти и ажурирани отколку што тоа го прават со компјутерите.
Истражувањето спроведено во март 2026 година покажало дека корисниците на телефони се значително поактивни кога станува збор за ажурирање на уредите. Во истражувањето учествувале 7.200 испитаници од 18 земји, меѓу кои Бразил, Кина, Колумбија, Египет, Франција, Германија, Индија, Индонезија, Италија, Малезија, Мексико, Русија, Саудиска Арабија, Шпанија, Јужна Африка, Тајланд, Турција и Виетнам.
Што покажуваат бројките од истражувањето
Точно 77% од испитаниците редовно ги ажурираат оперативниот систем и апликациите, во споредба со само 53% од корисниците на компјутери.
Кога станува збор за управувањето со медиумските содржини и датотеките, корисниците на паметни телефони и компјутери исто така покажуваат различни обрасци на однесување. Точно 72% од корисниците на паметни телефони редовно управуваат со фотографиите и видеата или ги бришат, додека тоа го прават 49% од корисниците на компјутери.
Истовремено, само 46% од корисниците на паметни телефони ги организираат датотеките и е-поштата во папки или применуваат правила за именување на датотеки. Интересно, тоа го прават 57% од корисниците на компјутери.
Кога станува збор за отстранување на софтверот што не се користи, 73% од сопствениците на паметни телефони ги бришат апликациите што ретко ги користат. Истото го прават само 47% од корисниците на компјутери. Ограничениот простор за складирање податоци на телефоните веројатно ја поттикнува оваа навика и ги охрабрува корисниците поактивно да ги отстрануваат апликациите.

Експертите истакнуваат дека бришењето застарени или непотребни апликации од компјутерите исто така е корисно за перформансите и безбедноста на уредите. Со текот на времето, натрупаните непотребни апликации може да ја забават работата на уредот. Некои од нив содржат лични или финансиски податоци, како и историја на користење, кои сајбер-криминалците може да ги злоупотребат.
Интересно е што кај двете групи уделот на корисници кои преземаат активности за чистење поврзани со безбедноста е многу низок. Само 33% од корисниците на мобилни уреди и 31% од корисниците на компјутери редовно ги менуваат лозинките.
Само 29%, односно 28%, прават резервни копии на важните податоци. Дополнително, само 20% од корисниците на мобилни уреди, наспроти 16% од корисниците на компјутери, ги проверуваат или ажурираат дозволите на апликациите и поставките за приватност.
Експертите го сметаат овој тренд за загрижувачки, бидејќи овие практики на сајбер-хигиена се меѓу најефикасните начини за заштита на личните и финансиските податоци.
Од каде толку големи разлики меѓу корисниците?
Веројатно и вие се прашувате како тоа луѓето повеќе се грижат за телефоните отколку за компјутерите. Истражувачите сметаат дека тоа е сосема природно и лесно може да се објасни.
Сите наведени разлики меѓу навиките на корисниците на компјутери и мобилни уреди во голема мера произлегуваат од различниот начин на кој се користат паметните телефони и компјутерите.
Мобилните телефони првенствено се користат за фотографирање и снимање видеа, допишување, гледање содржини и брз пристап до интернет. Покрај тоа, за повеќето корисници (58%) мобилните телефони станале главни уреди за пристап до интернет. Тоа природно доведува до тоа корисниците да преземаат повеќе активности поврзани со дигиталната хигиена.
Сепак, компјутерот и понатаму има важна улога како основна алатка за работа со датотеки и програми, како и за извршување деловни задачи. За значителен дел од постарата популација (58% од лицата постари од 61 година), компјутерот и понатаму е главниот начин за пристап до интернет.
Експертите за сајбер-безбедност нагласуваат дека практиките на дигитално чистење се подеднакво важни на двете платформи. Затоа, корисниците треба со еднакво внимание да се грижат за дигиталната хигиена и на мобилните уреди и на компјутерите.
Како да ја подобрите сајбер-хигиената
- Поставете периодичен потсетник во календарот (еднаш месечно или квартално) за да не заборавите да ги проверите уредите и корисничките сметки.
- Редовно проверувајте и бришете ги старите сметки што не ги користите, како и зачуваните начини на плаќање. Сите акредитиви и финансиски податоци чувајте ги во менаџер за лозинки, за да не заборавите на кои веб-страници и апликации сте регистрирани.
- Поставете автоматско правење резервни копии на податоците каде што е тоа можно.
- Инсталирајте безбедносен софтвер за да го заштитите уредот од потенцијална инфекција со малициозен софтвер и да ги заштитите податоците од компромитирање.
- Стекнувајте нови знаења за технологиите и ризиците за да бидете во тек со најновите случувања.

