Терапија со три лекови ги елиминирала туморите на панкреасот кај глувци, покажуваат резултатите од студија на шпански истражувачи.
Наодите од студијата на научниците од Шпанскиот национален центар за истражување на ракот (CNIO) беа објавени на 27 јануари во списанието Proceedings of the National Academy of Sciences. Истражувањето, предводено од д-р Маријано Барбасид, беше фокусирано на дуктален аденокарцином на панкреасот – најчестиот и најагресивниот облик на оваа болест.
Во експериментите, глувците беа третирани со комбинација од три лекови, по што следеше целосно исчезнување на туморите. Ракот не се враќал подолг период, а кај некои животни тумори не биле забележани повеќе од 200 дена по третманот.
Стручњаците велат дека ракот на панкреасот е еден од најтешките карциноми за лекување. Често се открива доцна, бидејќи раните симптоми се нејасни. Многу пациенти не можат да бидат оперирани, а хемотерапијата има ограничен успех. На светско ниво, помалку од 10 проценти од пациентите живеат пет години по поставувањето на дијагнозата.
Наместо употреба на еден лек, шпанскиот тим комбинирал три лекови кои напаѓаат различни делови од системот за преживување на ракот.
Истражувањето покажува дека еден лек го таргетира KRAS – генска мутација присутна во повеќето случаи на рак на панкреасот, која се смета за исклучително тешка за блокирање. Вториот лек го исклучува EGFR, протеин кој им помага на канцерогените клетки да растат и да се шират, додека третиот го блокира STAT3 – патека што туморите ја користат за преживување кога другите патеки се прекинати.
Истражувачите истакнаа дека користењето на сите три лекови заедно е клучно за спречување на прилагодувањето на ракот и развојот на отпорност на терапијата. Кога биле користени само еден или два лека, туморите не исчезнувале на ист начин.
„Ракот користи повеќе патеки за бегство. Со нивно истовремено блокирање, туморот повеќе не може да преживее“, наведуваат истражувачите во студијата.
Глувците добро го поднеле третманот и не покажале сериозни несакани ефекти за време на студијата, што претставува важен чекор пред терапијата да може да се тестира кај луѓе.
Стручњаци кои не биле дел од студијата изјавија дека резултатите се охрабрувачки, но предупредија дека успехот кај глувци често не се пренесува кај луѓе, објаснувајќи дека многу лекови против рак кои делуваат кај животни не успеваат во клиничките испитувања кај луѓе поради биолошки разлики и различни реакции на пациентите на терапијата.
Д-р Барбасид и неговиот тим изјавија дека нивната работа сè уште е во предклиничка фаза. Тие додадоа дека се потребни дополнителни истражувања за да се потврди безбедноста на терапијата, да се утврди соодветната доза и да се исполнат регулаторните барања пред да започнат испитувања кај луѓе.
Ракот на панкреасот е еден од најсмртоносните карциноми во светот. Според Меѓународната агенција за истражување на ракот при Светската здравствена организација, тој бил 12-тиот најчест рак во 2022 година, но и шести водечки причинител на смрт од рак, со речиси 470.000 смртни случаи таа година.
Петгодишните стапки на преживување и понатаму се многу ниски на глобално ниво, што покажува колку е тешко рано да се открие ракот на панкреасот и колку мал напредок е постигнат во продолжувањето на животот на пациентите.
